మనం కష్టపడి సంపాదించిన డబ్బును సురక్షితంగా ఉంటుందని బ్యాంకుల్లో దాచుకుంటాం. అయితే, మన బ్యాంక్ ఖాతాలో డబ్బులు జమ చేసేటప్పుడు, విత్‌డ్రా చేసేటప్పుడు కొన్ని పరిమితులు (Limits) ఉంటాయనే విషయం చాలా మందికి తెలియదు. ముఖ్యంగా ఒక ఆర్థిక సంవత్సరంలో మీ బ్యాంక్ అకౌంట్‌లో నగదు లావాదేవీలు రూ.10 లక్షల పరిమితిని దాటితే ఏం జరుగుతుంది? ఆదాయపు పన్ను శాఖ (Income Tax Department) నిబంధనలు ఏం చెబుతున్నాయి? నోటీసులు వస్తాయా? అనే పూర్తి వివరాలు కింద తెలుసుకుందాం.
ఆదాయపు పన్ను చట్టాల ప్రకారం, దేశంలోని ప్రతి పౌరుడు తమ బ్యాంక్ అకౌంట్లలో జరిగే పెద్ద మొత్తాల లావాదేవీలపై నిఘా ఉంటుందని గుర్తుంచుకోవాలి.
రూ.10 లక్షలు దాటితే బ్యాంకులు ఏం చేస్తాయి?
కేంద్ర ప్రత్యక్ష పన్నుల బోర్డు (CBDT) నిబంధనల ప్రకారం, ఒక ఆర్థిక సంవత్సరంలో (Financial Year) ఒక వ్యక్తి తన సేవింగ్స్ ఖాతాలో (Savings Account) రూ.10 లక్షలు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ నగదును డిపాజిట్ చేసినా, లేదా విత్‌డ్రా చేసినా... బ్యాంకులు ఆ సమాచారాన్ని ఆదాయపు పన్ను శాఖకు నివేదించాల్సి ఉంటుంది.
• SFT రిపోర్ట్: బ్యాంకులు ఈ పెద్ద లావాదేవీలను 'స్టేట్‌మెంట్ ఆఫ్ ఫైనాన్షియల్ ట్రాన్సాక్షన్స్' (SFT) ద్వారా ఐటీ శాఖకు సమర్పిస్తాయి.
• కరెంట్ అకౌంట్ పరిమితి: ఒకవేళ మీకు కరెంట్ అకౌంట్ (Current Account) ఉంటే, ఈ నగదు లావాదేవీల పరిమితి రూ.50 లక్షలుగా ఉంటుంది. ఒక సంవత్సరంలో రూ.50 లక్షలు దాటితే ఐటీ శాఖకు సమాచారం వెళ్తుంది.
ఇవి కూడా చదవండి
నోటీసులు ఎప్పుడు వస్తాయి?
బ్యాంక్ ఖాతాలో రూ.10 లక్షలు దాటగానే అందరికీ ఐటీ నోటీసులు రావు. మీ సంపాదనకు, మీ లావాదేవీలకు పొంతన లేనప్పుడు మాత్రమే నోటీసులు వస్తాయి.
• ఐటీఆర్ (ITR) దాఖలు చేయకపోతే: మీరు సంవత్సరానికి రూ.10 లక్షలు డిపాజిట్ చేసి, ఆదాయపు పన్ను రిటర్నులు (Income Tax Returns) దాఖలు చేయకపోతే ఐటీ శాఖ నుండి నోటీసు వచ్చే అవకాశం 100 శాతం ఉంటుంది.
• ఆదాయ వనరులు చూపించాలి: ఒకవేళ నోటీసు వస్తే, ఆ రూ.10 లక్షల డబ్బు మీకు ఎలా వచ్చింది? (వ్యాపారం ద్వారా వచ్చిందా, వ్యవసాయం ద్వారా వచ్చిందా, లేదా ఆస్తి అమ్మగా వచ్చిందా?) అనేదానికి సరైన ఆధారాలు, బిల్లులు ఐటీ అధికారులకు చూపించాల్సి ఉంటుంది. ఒకవేళ ఆ డబ్బుకు సరైన లెక్కలు చెబితే ఎలాంటి పన్ను లేదా జరిమానా ఉండదు.
గుర్తుంచుకోవాల్సిన మరికొన్ని ముఖ్యమైన నియమాలు:
• ఫిక్స్‌డ్ డిపాజిట్ (FD): ఒక సంవత్సరంలో రూ.10 లక్షల కంటే ఎక్కువ మొత్తాన్ని ఎఫ్‌డీ (Fixed Deposit) చేసినా కూడా ఐటీ శాఖకు సమాచారం అందుతుంది.
• క్రెడిట్ కార్డ్ బిల్లులు: ఒక ఆర్థిక సంవత్సరంలో మీ క్రెడిట్ కార్డ్ బిల్లును రూ.1 లక్ష కంటే ఎక్కువ నగదు రూపంలో కట్టినా, లేదా ఆన్‌లైన్ ద్వారా రూ.10 లక్షల కంటే ఎక్కువ బిల్లు చెల్లించినా ఐటీ నిఘా ఉంటుంది.
• నగదు ఉపసంహరణ (Cash Withdrawal): ఒకే ఆర్థిక సంవత్సరంలో మీ బ్యాంక్ ఖాతా నుండి రూ.20 లక్షల కంటే ఎక్కువ నగదును ఉపసంహరించుకుంటే టీడీఎస్ (TDS) కట్ అయ్యే అవకాశం ఉంటుంది.
కాబట్టి, మీ బ్యాంక్ ఖాతాలో పెద్ద మొత్తంలో లావాదేవీలు జరిపేటప్పుడు ఎల్లప్పుడూ పారదర్శకంగా ఉండటం, ప్రతి ఏటా ఐటీఆర్ (ITR) దాఖలు చేయడం సురక్షితమైన మార్గం.
